Câu Hỏi Chính Phản Trong Tiếng Trung

Câu hỏi chính phản trong tiếng Trung là gì?

Câu hỏi chính phản được gọi là:

Đây là kiểu câu đặt hình thức khẳng định và phủ định của cùng một thành phần cạnh nhau để hỏi người nghe lựa chọn giữa hai khả năng.

Cấu trúc khái quát

Thành phần A có thể là động từ, tính từ, động từ năng nguyện, 是, 有 hoặc một cụm thể hiện khả năng.

Ví dụ

Cấu trúc động từ + 不 + động từ

Với động từ, hình thức khẳng định và phủ định được đặt cạnh nhau theo dạng V 不 V.

Công thức

Ví dụ

Dạng V 不 V thường dùng để hỏi một người có thực hiện hành động hay không, đặc biệt khi nói về hiện tại, tương lai, thói quen hoặc ý định.

Cách trả lời

Khi trả lời, có thể lặp lại động từ ở dạng khẳng định hoặc phủ định.

Câu hỏi chính phản với động từ hai âm tiết

Với động từ hai âm tiết, có thể lặp lại toàn bộ động từ.

Một số động từ còn có dạng rút gọn thường gặp như:

• 喜不喜欢: có thích không
• 认不认识: có quen không
• 知不知道: có biết không
• 同不同意: có đồng ý không

Không phải động từ hai âm tiết nào cũng có thể rút gọn theo cùng một cách. Khi chưa quen, dùng dạng lặp đầy đủ sẽ an toàn hơn.

Câu hỏi chính phản với tính từ

Khi hỏi về tính chất hoặc trạng thái, tính từ được đặt ở hai phía của 不.

Công thức

Ví dụ

Với tính từ hai âm tiết, có thể lặp toàn bộ:

Cách trả lời

Khi trả lời, có thể thêm 很, 太, 不太 hoặc 有点儿 để diễn đạt mức độ cụ thể hơn.

Cấu trúc 是不是

是不是 dùng để hỏi xem một nhận định có đúng hay không, chẳng hạn khi xác nhận danh tính, quan hệ hoặc một sự việc.

Công thức

Ví dụ

是不是 cũng có thể đứng đầu câu:

Cách đặt câu này thường dùng khi người nói đã có một phán đoán và muốn xác nhận lại.

Cách trả lời

Cấu trúc 有没有

Với 有, dạng chính phản chuẩn là 有没有, không dùng 有不有.

Công thức

Ví dụ

Cách trả lời

Phủ định của 有 là 没有, vì vậy không trả lời bằng 不有.

Câu hỏi với động từ năng nguyện

Với 会, 能, 可以, 想, 要 hoặc 应该, hình thức khẳng định và phủ định cũng có thể đặt cạnh nhau để tạo câu hỏi.

Ví dụ

Hỏi hành động đã xảy ra bằng 没

不 thường dùng khi hỏi về hiện tại, tương lai, ý định hoặc thói quen. Với hành động trong quá khứ, khi muốn xác nhận việc đó đã xảy ra hay chưa, thường dùng 没.

Cấu trúc

Ví dụ

Phân biệt 去不去 và 去没去

去不去 hỏi về ý định hoặc lựa chọn, còn 去没去 hỏi xem hành động đã xảy ra hay chưa.

Cấu trúc 了没有 và 过没有

Ngoài V 没 V, 没有 còn có thể đứng ở cuối câu để hỏi một hành động đã hoàn thành hoặc một trải nghiệm đã từng xảy ra hay chưa.

Hỏi hành động hoàn thành

Hỏi về trải nghiệm

过 nhấn mạnh trải nghiệm đã từng có hay chưa, còn 了 thường hỏi về một hành động cụ thể đã hoàn thành hay chưa.

Câu hỏi chính phản với bổ ngữ khả năng

Khi hỏi một hành động có thể đạt được kết quả hay không, có thể đặt dạng khẳng định và phủ định của bổ ngữ khả năng cạnh nhau.

Công thức

Ví dụ

Trong giao tiếp còn có những cách hỏi ngắn hơn:

Xem thêm bổ ngữ khả năng trong tiếng Trung để hiểu rõ cách tạo dạng khẳng định và phủ định của loại bổ ngữ này.

Phân biệt câu hỏi chính phản và câu hỏi 吗

Câu hỏi với 吗 và câu hỏi chính phản có thể truyền đạt ý nghĩa gần nhau, nhưng được tạo theo hai cách khác nhau.

Câu hỏi với 吗

Câu hỏi chính phản

Dạng chính phản đặt trực tiếp hai khả năng khẳng định và phủ định cạnh nhau. Riêng 是不是 thường mang sắc thái xác nhận một phán đoán rõ hơn tùy ngữ cảnh.

Không dùng đồng thời 吗 và A 不 A

Có thể thêm 呢 khi muốn nhấn mạnh việc chờ câu trả lời:

Những lỗi thường gặp khi đặt câu hỏi chính phản

Dùng 不 thay cho 没 khi hỏi quá khứ

Chưa phù hợp khi hỏi một hành động đã xảy ra hôm qua:

Câu này dễ được hiểu theo hướng hỏi về ý định hơn là xác nhận một hành động trong quá khứ.

Nên nói:

Dùng 有不有

Không dùng:

Nên dùng:

Thêm 吗 vào cuối câu

Sai:

Đúng:

Trả lời sai thành phần

Nên trả lời:

Câu hỏi tập trung vào 会 nên câu trả lời cũng dùng 会 hoặc 不会, không dùng 是 hoặc 不是.

Ứng dụng câu hỏi chính phản trong bài thi HSK

Khi gặp câu hỏi chính phản trong HSK, cần chú ý thành phần được lặp và phân biệt rõ 不 với 没 để xác định đúng ý câu.

Phần nghe

Bỏ qua 不 hoặc 没 có thể khiến người nghe hiểu sai điều đang được hỏi.

Sắp xếp từ thành câu

Điền từ

Viết câu theo tình huống

Tình huống: hỏi bạn có hiểu câu này không.

Một cách nói tự nhiên hơn trong nhiều ngữ cảnh:

Bạn có thể xem thêm ngữ pháp tiếng Trung HSK 1 để ôn lại các mẫu nghi vấn và phó từ phủ định thường gặp ở trình độ cơ bản.

Luyện câu hỏi chính phản trong giao tiếp

Có thể luyện bằng cách đặt câu hỏi theo những tình huống quen thuộc, sau đó thay đổi thành phần cần hỏi.

Hỏi về kế hoạch

Hỏi về sở thích

Hỏi về khả năng

Hỏi về trải nghiệm

Hỏi để đưa ra đề nghị

Khi luyện, nên thử cả câu trả lời khẳng định và phủ định để quen với cách phản hồi tương ứng của từng cấu trúc.

Bảng tóm tắt câu hỏi chính phản trong tiếng Trung

Câu hỏi thường gặp